بسم الله الرحمن الرحیم

درس گفتارهای نهج البلاغه

توسط استاد محمد حسین رحیمی

سال ۱۳۹۸

پخش جلسه ۱ دانلود
گزیده ای از خطبه ۱۵


پخش جلسه ۲ دانلود
گزیده ای از خطبه ۱۶


پخش جلسه ۳ دانلود
گزیده ای از خطبه ۱۸ و ۲۰ و ۲۳


پخش جلسه ۴ دانلود
گزیده ای از خطبه ۲۳


پخش جلسه ۵ دانلود
گزیده ای از خطبه ۲۸


پخش جلسه ۶ دانلود
گزیده ای از خطبه ۳۲

1. سير ارتجاعى امّت اسلامى:
اى مردم، در روزگارى كينه توز، و پر از ناسپاسى و كفران نعمت ها، صبح كرده ايم، كه نيكوكار، بدكار به شمار مى آيد، و ستمگر بر تجاوز و سركشى خود مى افزايد.
نه از آن چه مى دانيم بهره مى گيريم و نه از آن چه نمى دانيم، مى پرسيم، و نه از حادثه مهمّى تا بر ما فرود نيايد، مى ترسيم.

2. اقسام مردم (روانشناسى اجتماعى مسلمين، پس از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم):
در اين روزگاران، مردم چهار گروه اند:
- گروهى اگر دست به فساد نمى زنند، براى اين است كه، روحشان ناتوان، و شمشيرشان كند، و امكانات مالى در اختيار ندارند.
- گروه ديگر، آنان كه شمشير كشيده، و شرّ و فسادشان را آشكار كرده اند، لشكرهاى پياده و سواره خود را گرد آورده، و خود آماده كشتار ديگرانند. دين را براى به دست آوردن مال دنيا تباه كردند كه يا رييس و فرمانده گروهى شوند، يا به منبرى فرا رفته، خطبه بخوانند. چه بد تجارتى، كه دنيا را بهاى جان خود بدانى، و با آنچه كه در نزد خداست معاوضه نمايى.
- گروهى ديگر، با اعمال آخرت، دنيا را مى طلبند، و با اعمال دنيا در پى كسب مقام هاى معنوى آخرت نيستند، خود را كوچك و متواضع جلوه مى دهند. گام ها را رياكارانه و كوتاه بر مى دارند، دامن خود را جمع كرده، خود را همانند مؤمنان واقعى مى آرايند، و پوشش الهى را وسيله نفاق و دو رويى و دنيا طلبى خود قرار مى دهند.
- و برخى ديگر، با پستى و ذلّت و فقدان امكانات، از به دست آوردن قدرت محروم مانده اند، كه خود را به زيور قناعت آراسته، و لباس زاهدان را پوشيده اند. اينان هرگز، در هيچ زمانى از شب و روز، از زاهدان راستين نبوده اند.

3. وصف پاكان در جامعه مسخ شده:
در اين ميان گروه اندكى باقى مانده اند كه ياد قيامت، چشم هايشان را بر همه چيز فرو بسته، و ترس رستاخيز، اشك هايشان را جارى ساخته است، برخى از آنها از جامعه رانده شده، و تنها زندگى مى كنند، و برخى ديگر ترسان و سركوب شده يا لب فرو بسته و سكوت اختيار كرده اند.
بعضى مخلصانه همچنان مردم را به سوى خدا دعوت مى كنند، و بعضى ديگر گريان و دردناكند كه تقيّه و خويشتن دارى، آنان را از چشم مردم انداخته است، و ناتوانى وجودشان را فرا گرفته گويا در درياى نمك فرو رفته اند، دهن هايشان بسته، و قلب هايشان مجروح است، آنقدر نصيحت كردند كه خسته شدند، از بس سركوب شدند، ناتوانند و چندان كه كشته دادند، انگشت شمارند.

4. روش برخورد با دنيا:
اى مردم بايد دنياى حرام در چشمانتان از پر كاه خشكيده، و تفاله هاى قيچى شده دام داران، بى ارزش تر باشد، از پيشينيان خود پند گيريد، پيش از آن كه آيندگان از شما پند گيرند، اين دنياى فاسد نكوهش شده را رها كنيد، زيرا مشتاقان شيفته تر از شما را رها كرد.
(سید رضی مى گويد: بعضى از نادانان اين خطبه را به معاويه نسبت داده اند، ولى بدون ترديد اين خطبه از سخنان امير مؤمنان عليه السّلام است. «طلا كجا و خاك كجا آب گوارا و شيرين كجا و آب نمك كجا»؟ دليل بر اين مطلب سخن «عمرو بن بحر، جاحظ» است كه ماهر در ادب و نقّاد بصير سخن مى باشد، او اين خطبه را در كتاب «البيان و التبيين» آورده و گفته است: آن را به معاويه نسبت داده اند. سپس اضافه كرده كه اين خطبه به سخن امام عليه السّلام و به روش او در تقسيم مردم شبيه تر است. و اوست كه به بين حال مردم، از غلبه، ذلّت، تقيّه، و ترس واردتر است، سپس مى گويد: «تا كنون چه موقع ديده ايم كه معاويه در يكى از سخنانش مسير زهد پيش گيرد و راه و رسم بندگان خدا را انتخاب كند»).


پخش جلسه ۷ دانلود
گزیده ای از خطبه ۴۲


پخش جلسه ۸ دانلود
گزیده ای از خطبه ۴۵

خطبه در يك نگاه
این خطبه در واقع از دو بخش تشکیل شده، بخشی از آن حمد و ثنای الهی است، و بخش دیگری مذمت دنیا، و هشدار به مردم برای تهیه زاد و توشه آخرت است، و به نظر می‌رسد که بخش‌های قابل ملاحظه‌ای از این خطبه طولانی در کلام رضی نیامده است، به همین دلیل پیوند روشنی در میان دو بخش خطبه دیده نمی‌شود، ولی هر دو بخش در عین فشردگی بسیار پر معنی و هشدار دهنده است.


پخش جلسه ۹ دانلود
گزیده ای از خطبه ۵۲


پخش جلسه ۱۰ دانلود
گزیده ای از خطبه ۵۲
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/uSFoj


پخش جلسه ۱۱ دانلود
گزیده ای از خطبه ۷۶ (قسمت اول)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/brTHi


پخش جلسه ۱۲ دانلود
گزیده ای از خطبه ۷۶ (قسمت دوم)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/5EDVo


پخش جلسه ۱۳ دانلود
گزیده ای از خطبه ۷۶ (قسمت سوم - نهایی)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/6w8qa


پخش جلسه ۱۴ دانلود
گزیده ای از خطبه ۸۱ (قسمت اول)
تعریف زهد
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/qkhHr


پخش جلسه ۱۵ دانلود
گزیده ای از خطبه ۸۱ و ۸۲ (قسمت دوم)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/IkbYC


پخش جلسه ۱۶ دانلود
گزیده ای از خطبه ۸۱ و ۸۲ (قسمت سوم)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/U6MKG


پخش جلسه ۱۷ دانلود
گزیده ای از خطبه ۸۵ (قسمت اول)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/r2ZCm


پخش جلسه ۱۸ دانلود
گزیده ای از خطبه ۸۵ (قسمت دوم)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/r72lE


پخش جلسه ۱۹ دانلود
گزیده ای از خطبه ۸۶ (قسمت اول)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/vxS0N


پخش جلسه ۲۰ دانلود
گزیده ای از خطبه ۸۶ (قسمت دوم)
لینک تصویری :
https://aparat.com/v/rs2pz


(این مبحث در حال تکمیل شدن است. إن شاء الله ادامه ی جلسات به تدریج ارائه می گردد.)