اطلاعیه: اگر با پایگاه اکسیر تماس گرفته و تا کنون پاسخی دریافت نکردید، اینجا کلیک کنید.

سخنرانی استاد محمد حسین رحیمی

شرح مصباح الشریعه

مصباح الشریعه و مفتاح الحقیقه عنوان کتابی است با صد باب در اخلاق و عرفان اسلامی منسوب به امام جعفر بن محمد صادق امام ششم شیعیان است.

بررسی انتساب کتاب
پیرامون اننتساب کتاب به امام جعفر بن محمد صادق اختلافاتی وجود دارد. گرچه کتاب تالیف ایشان نیست اما توسط فردی از یاورانش از سخنان او جمع آوری گردیدهاست (بعضی مولف آنرا فضیل عیاض می دانند. محمد باقر مجلسی انتساب کتاب به امام جعفر بن محمد صادق را نفی میکند اما بسیاری دیگر از بزرگان شیعه از جمله سید بن طاووس، شهید ثانی، محسن فیض کاشانی، مهدی نراقی، سید روح الله خمینی، میرزا جواد ملکی تبریزی به مطالب کتاب اشاره کردهاند.

نسخه های کتاب
از این کتاب نسخهای در به خط مولی محمد علی مشهدی بسال ۱۰۸۲ وجود دارد که با سه واسطه از روی نسخه به خط شهید ثانی نگاشته شدهاست. نسخهای دیگر نیز به خط مولی عبدالرزاق بن محمد بن سعید مقابی که تاریخ نگارش آن ۱۱۱۵ هجری قمری است موجود میباشد.

ترجمه ها و شرح های کتاب
این کتاب به فارسی ترجمه شده و شرحهای مختلفی نیز بر آن نوشته شدهاست که برخی از آنان بدین شرح است:
۱-بیان الاسرار، نوشته شیخ حسین زاهدی
۲-منظومهای ۹۰ صفحهای از لمعات جنات الوصال، سروده احمد بن عبدالواحد کرمانی معروف به نظام علیشاه.
۳-ترجمه و شرح مصباح الشریعه، تالیف ملا عبدالرزاق گیلانی که در سال ۱۳۴۳ توسط سید جلال الدین محدث ارموی تصحیح و در چاپخانه دانشگاه تهران منتشر شد.
۴-ضیاء المصباح، تالیف اسماعیل بن محمد علی رضوی.
۵-ضیاء المصباح، تالیف یحی بن محین بن حسن بین جعفر بن صالح.
۶-ترجمه و شرح مرحوم آیت الله مصطفوی.

مرحوم آیت الله مصطفوى در مقدمه شرحی که بر این کتاب نورانی دارند میفرمایند: "اين كتاب به طور مسلم از مراكز وحى و الهام گرفته شده، و به وسيله شخصيتى كه ارتباط با عالم غيب داشته است تأليف شده است."
در اين كتاب دقائق معارف و اسرار حقايق و لطائف اخلاقيات و مراحل سير و سلوك و خصوصيات مراتب ايمان، به اندازه‏اى دقيق و تحقيقى و عميق ذكر شده است كه كمترين نقطه ضعف و انحراف و سستى در خلال جملات و مطالب آن ديده نمیشود، و آنچه مسلم است اين كتاب در مرتبه فوق كتب مؤلفه متداوله علماء و محققين و عرفاء است.




جلسه ۱
صوت:دریافت پخش
افتتاح الصلاة - رکوع - سجده


جلسه ۲
صوت:دریافت پخش
تشهد - سلام - عبودیت


جلسه ۳
صوت:دریافت پخش
ادامه عبودیت - مشی غض بصر


جلسه ۴
صوت:دریافت پخش
علم


جلسه ۵
صوت:دریافت پخش
امر به معروف و نهی از منکر — آفت علماء


جلسه ۶
صوت:دریافت پخش
رعایت


جلسه ۷
صوت:دریافت پخش
شکر - خروج از منزل


جلسه ۸
صوت:دریافت پخش
قرائت قرآن


جلسه ۹
صوت:دریافت پخش
لباس


جلسه ۱۰
صوت:دریافت پخش
ریاء


جلسه ۱۱
صوت:دریافت پخش
صدق - اخلاص


جلسه ۱۲
صوت:دریافت پخش
تقوی - ورع


جلسه ۱۳
صوت:دریافت پخش
معشرت - نوم


جلسه ۱۴
صوت:دریافت پخش
نوم - زکات


جلسه ۱۵
صوت:دریافت پخش
نیت


جلسه ۱۶
صوت:دریافت پخش
ذکر


جلسه ۱۷
صوت:دریافت پخش
آفت قرّاء


جلسه ۱۸
صوت:دریافت پخش
حق و باطل


جلسه ۱۹
صوت:دریافت پخش
معرفت انبیا و ائمه


جلسه ۲۰
صوت:دریافت پخش
حرمت مومن - نیکی به والدین - تواضع


جلسه ۲۱
صوت:دریافت پخش
جهل - وسوسه


جلسه ۲۲
صوت:دریافت پخش
ادامه وسوسه - عجب


جلسه ۲۳
صوت:دریافت پخش
سخا


جلسه ۲۴
صوت:دریافت پخش
ادامه سخا - حساب


جلسه ۲۵
صوت:دریافت پخش
ادامه حساب


جلسه ۲۶
صوت:دریافت پخش
توبه


جلسه ۲۷
صوت:دریافت پخش
ادامه توبه


جلسه ۲۸
صوت:دریافت پخش
عزلت


جلسه ۲۹
صوت:دریافت پخش
ادامه عزلت


جلسه ۳۰
صوت:دریافت پخش
صمت - عقل و هوا


جلسه ۳۱
صوت:دریافت پخش
حسد - طمع - فساد


جلسه ۳۲
(موجود نمی باشد)


جلسه ۳۳
صوت:دریافت پخش
حرص


جلسه ۳۴
صوت:دریافت پخش
حالات عارفین


جلسه ۳۵
صوت:دریافت پخش
اعراب القلوب (حالات عارفین)


جلسه ۳۶
صوت:دریافت پخش
مسواک


جلسه ۳۷
صوت:دریافت پخش
تبرّض (دستشویی رفتن) - وضو


جلسه ۳۸
صوت:دریافت پخش
دعا


جلسه ۳۹
صوت:دریافت پخش
روزه


جلسه ۴۰
صوت:دریافت پخش
زهد


جلسه ۴۱
صوت:دریافت پخش
صفات دنیا


جلسه ۴۲
صوت:دریافت پخش
تکلّف


جلسه ۴۳
صوت:دریافت پخش
غرور


جلسه ۴۴
صوت:دریافت پخش
نفاق - حسن معاشرت


جلسه ۴۵
صوت:دریافت پخش
ادامه حسن معاشرت - در گرفتن و عطا کردن


جلسه ۴۶
صوت:دریافت پخش
مشورت


جلسه ۴۷
صوت:دریافت پخش
حلم (خویشتن داری)


جلسه ۴۸
صوت:دریافت پخش
اقتدا کردن


جلسه ۴۹
صوت:دریافت پخش
عفو


جلسه ۵۰
صوت:دریافت پخش
موعظه


جلسه ۵۱
صوت:دریافت پخش
وصیت (توصیه و نصیحت)


جلسه ۵۲
صوت:دریافت پخش
توکل


جلسه ۵۳
صوت:دریافت پخش
بزرگداشت برادران (مصافحه)


جلسه ۵۴
صوت:دریافت پخش
جهاد و ریاضت